Morbid Obezite (Sınıf III Obezite) Nedir? Morbid Obezite Nasıl Tedavi Edilir?

Vücut Kitle İndeksi (VKİ) değerinin belirgin şekilde yükselmesi, organ sistemleri üzerinde ek yük oluşturarak metabolik dengeyi bozar. Hipertansiyon, Tip 2 diyabet ve uyku apnesi gibi yandaş hastalıkların gelişme riskini artırması nedeniyle erken tanı ve takip büyük önem taşır.

Hastalığın ilerleyici yapısı yaşam kalitesini belirgin düzeyde düşürür ve günlük aktiviteleri kısıtlayabilir. Genetik yatkınlık, beslenme alışkanlıkları, hormonal faktörler ve yaşam tarzı unsurları tablonun oluşumunda birlikte rol oynar. Morbid obezitenin tıbbi açıdan yönetilmesi için multidisipliner yaklaşım ve kişiye özel tedavi planlaması gereklidir.

Morbid Obezite Nedir?

Morbid obezite, halk arasında aşırı şişmanlık olarak da bilinen, ciddi sağlık sorunlarına yol açan kronik bir hastalıktır. Tıbbi terminolojide bu durum Sınıf III Obezite olarak adlandırılır ve vücutta aşırı miktarda yağ birikimiyle karakterizedir. Vücut ağırlığının aşırı artması, yaşam kalitesini ciddi şekilde düşürür. Yaşam süresini kısaltan birçok hastalığın ortaya çıkmasına zemin hazırlar. Söz konusu durum, morbid obezite tedavisi gerektiren kompleks bir metabolik bozukluktur.

Morbid Obezite Kriterleri Nelerdir?

Morbid obezite tanısı koymak için temel ölçüt, VKİ (BMI) adı verilen Vücut Kitle İndeksi değeridir. Hesaplama sonucunda ortaya çıkan değer, kişinin obezite sınıflandırmasındaki yerini belirler. Vücut kitle indeksi 40 ve üzeri olan bireyler doğrudan morbid obez kabul edilir.

Ayrıca bazı durumlarda daha düşük VKİ değerleri de morbid obezite için kriter sayılabilir. Klinik değerlendirmede kullanılan kabul edilmiş sınırlamalar şöyledir:

• VKİ (BMI) ≥ 40: Kişi, diğer bulgulara bakılmaksızın morbid obez olarak değerlendirilir.
• VKİ (BMI) ≥ 35 + Yandaş Hastalık: Tip 2 diyabet, hipertansiyon, uyku apnesi veya ağır eklem problemleri gibi obeziteye bağlı yandaş hastalıklar mevcutsa kişi yine morbid obezite kriterlerini karşılar.
• Metabolik risklerin belirginleşmesi: Kan şekeri düzensizlikleri, kolesterol yüksekliği ve kardiyovasküler risk artışı da teşhis sürecinde dikkate alınır.

Sayılan ölçütler, hastanın morbid obezite tedavisi sürecine ve özellikle tüp mide ameliyatı, gastrik bypass gibi cerrahi yöntemlere uygunluğunu belirlemede uluslararası kılavuzlara göre kullanılan kesin sınırlar olarak kabul edilir.

Morbid Obezite Neden Olur?

Morbid obezitenin ortaya çıkışı tek bir nedene bağlı değildir. Genetik, çevresel ve davranışsal faktörlerin karmaşık etkileşimi sonucunda gelişir. Temel olarak alınan enerji miktarının harcanan enerji miktarından sürekli olarak fazla olmasıyla ilişkilidir.

Genetik yatkınlıklar ve hormonal dengesizlikler, bireyin kilo verme çabalarına karşı vücudun daha dirençli olmasına yol açar. Nadiren bazı endokrin hastalıklar da bu tabloya katkıda bulunabilir.

Morbid Obezite Tanısı Nasıl Konulur?

Morbid obezite tanısı, öncelikle detaylı bir fiziksel muayene ve hastanın boy ve kilosunun ölçülmesiyle konulur. Ölçümler sonucunda hesaplanan Vücut kitle indeksi 40 ve üzeri değeri ana tanı kriterini oluşturur.

Tanı kesinleştikten sonra, hastanın obeziteye bağlı gelişmiş olası yandaş hastalıklar açısından değerlendirilmesi için ek kan tahlilleri ve görüntüleme testleri istenir. Süreçte uyku apnesi gibi solunum sorunları da araştırılır.

Morbid Obezite Nasıl Tedavi Edilir?

Morbid obezite tedavisi multidisipliner bir yaklaşımla ele alınır. Hastaya özel olarak planlanır. Tedavi seçenekleri, hastanın genel sağlık durumu, VKİ değeri ve ek hastalıklarına göre belirlenir. Uzun vadeli kilo kontrolünde en etkili yöntemlerden biri bariatrik cerrahidir.

Başlıca tedavi yöntemleri şunlardır:

• Yaşam Tarzı Değişiklikleri: Diyetisyen kontrolünde kişiye özel beslenme programı ve düzenli fiziksel aktivite.
• İlaç Tedavisi: Endokrinolog kontrolünde iştahı düzenleyen ve metabolizmayı etkileyen ilaçların kullanımı.
• Bariatrik Cerrahi: Tüp mide ameliyatı ve gastrik bypass gibi, anatomik değişikliklerle gıda alımını kısıtlayan ve hormonları etkileyen ameliyatlar.

Hastalara cerrahi öncesinde veya cerrahiye uygun olmayanlara geçici bir çözüm olarak mide balonu da uygulanabilir. Süper obezite hastalarında cerrahi planlama daha karmaşık olabilir.

Morbid Obezite Tedavi Edilmezse Ne Olur?

Morbid obezite tedavi edilmezse hastanın yaşam kalitesi hızla düşer ve obeziteye bağlı birçok ciddi sağlık riski kaçınılmaz hale gelir. Kontrol altına alınamayan kilo, kalp hastalıkları, inme, bazı kanser türleri, eklem sorunları ve kısırlık olmak üzere pek çok sistemik rahatsızlığa yol açar.

Nihayetinde hastanın ortalama yaşam süresi beklentisinin ciddi ölçüde kısalmasına neden olur. Endokrinolojik değerlendirme gerekebilecek durumlarda tiroit, kortizol ve insülin metabolizmasıyla ilişkili hormon testleri değerlendirilebilir. Tedavi, ölümcül riskleri bertaraf etmek için hayati öneme sahiptir.

Morbid Obezite Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Vücut Kitle İndeksinin 40’ın üzerinde olması ne anlama gelir?

Vücut Kitle İndeksi (VKİ)'nin 40'ın üzerinde olması, kişinin morbid obezite (ciddi, ölümcül olabilen obezite) sınıfında olduğu anlamına gelir. Kişinin normal kilosunun çok üzerinde olduğu ve obeziteye bağlı ciddi sağlık sorunları riskinin çok yüksek olduğu kritik bir seviyedir.

Obezite cerrahisi morbid obezite için tek çözüm müdür?

Obezite cerrahisi morbid obezite için tek çözüm değildir. Cerrahi dışındaki tedaviler arasında yoğun tıbbi kilo yönetimi, diyet, egzersiz ve davranış terapisi yer alır.

Tüp mide ameliyatı ile gastrik bypass arasındaki fark nedir?

Tüp mide (Sleeve Gastrektomi) ameliyatında midenin yaklaşık %80'i dikey olarak çıkarılır ve mide bir tüp şeklini alır. Yiyecek alımını kısıtlar ve açlık hormonu üretimini azaltır. Gastrik bypass daha karmaşık bir ameliyattır, şiddetli reflüsü veya kontrolsüz diyabeti olan hastalar için daha güçlü metabolik etkiler sağlayabilir.

Morbid obezite ameliyatı sonrası ne kadar kilo verilir?

Morbid obezite ameliyatı sonrası kilo kaybı kişiden kişiye değişir ve ameliyat türüne bağlıdır. Hastalar ilk 1-2 yıl içinde fazla kilolarının %50 ila %80'ini kaybederler. Başarı, büyük ölçüde hastanın yeni yaşam tarzı kurallarına ve diyet önerilerine ne kadar uyduğuna bağlıdır.

Süper obezite ile morbid obezite aynı mıdır?

Süper obezite ile morbid obezite aynı değildir. Süper obezite, morbid obezitenin daha şiddetli bir alt grubudur. Morbid obezite genellikle VKİ 40 ve üzeri olarak tanımlanırken, süper obezite VKİ 50 ve üzeri olan durumu ifade eder.

Morbid obezite genetik midir?

Morbid obezite karmaşık bir hastalıktır. Genetik ve çevresel faktörlerin etkileşimi sonucu ortaya çıkar. Bir kişinin obeziteye yatkınlığını belirleyen çok sayıda gen bulunur.

Mide balonu morbid obezite tedavisinde etkili midir?

Mide balonu morbid obezite, hafif-orta dereceli (VKİ 30−40) veya çok yüksek riskli hastaları ameliyata hazırlamak için geçici bir kilo kaybı sağlamak amacıyla kullanılır. Balon çıkarıldıktan sonra kilonun geri alınma riski oldukça yüksektir.

Morbid obezite tedavisinde diyet tek başına yeterli midir?

Morbid obezite tedavisinde diyet tek başına nadiren yeterlidir ve uzun vadeli, önemli kilo kaybını sürdürmekte genellikle başarısız olur. Vücut, genetik ve hormonal mekanizmalar nedeniyle ciddi kilo kaybına karşı güçlü bir direnç gösterir.

Bu içerik kayıt tarihindeki bilimsel verilerle hazırlanmış olup Acıbadem Life Sağlık Hizmetleri Medikal Direktörlüğü tarafından kontrol edilmiştir.

Türkiye’de Longevity ve Sağlıklı Yaşam hizmetinin öncüsü olmayı misyon edinen Acıbadem Life; size özel atanacak Acıbadem Life Doktorunuz rehberliğinde Kapsamlı Check Up, Premium, Kalp Sağlığı ve Mikrobiyota (bağırsak sağlığı) gibi özel koruyucu sağlık programları sunar. Siz de Acıbadem Life uygulaması ve web sayfası üzerinden sağlık programları hakkında bilgi alabilir, kişiye özel tasarlanacak online spor, diyetisyen ve psikolog hizmetinden faydalanabilirsiniz. Ayrıca Acıbadem Life Store’da sağlıklı yaşama dair aradığınız hizmet ve ürünleri bulabilirsiniz.